Таңертеңгі рәсім: «Қайырлы таң, батырым»

Таңның алғашқы минуттары бүкіл күннің эмоциялық үнін белгілейді. Кішкене рәсім – бір сәлемдесу, бір жанасу, бір сөз – қауіпсіздік пен болжамдылық сезімін тудырады. Балаға көп нәрсе керек емес: әкесі осында және оны көргеніне қуанышты екенін білсе болды. Мынау бес минут бүкіл күнге әсер етеді.

Сценарий туралы

Жас: 3-6. Санат: ritual. Ұзақтығы: 5 мин мин.

Қадамдар

  1. Әр таңертең өзің жуынар алдында баланың жанына кір – сенің бетің оның көретін бірінші нәрсе болсын.
  2. Оның көз деңгейіне түс – төсекке отыр немесе тізе бүк.
  3. Бір тіркесті тыныш дауыспен айт – өздеріңе тән тіркес ойлап тап: «Қайырлы таң, батырым!» немесе «Сәлем, менің күнімнің сәулесі».
  4. Кішкентай дене жанасуын жаса: қауышып ал, ерекше қол алыс, шашын ерке сипа – балаңа не ұнайтынын байқа.
  5. Бір сұрақ қой: «Бүгін не істегің келеді?» – жауабын асықтырмай тыңда.
  6. Бала әлі ұйқылы болса – белсенділік талап ете берме. Жай бір минут жанында тым-тырыс бол.
  7. Үйде болған сайын осы рәсімді сақта – ол білсін: әке таңертең әрдайым осында.

Неге бұл көмектеседі

Ньюфелдтің байланыс теориясы: болжамды рәсімдер – байланыстың бірінші деңгейі (сезім арқылы жақындық). 3–6 жастағы балалар алаңдаушылықты жақын ересектермен қайталанатын өзара іс-қимыл арқылы реттейді.

Мәдени ескерту

Қазақ дәстүрінде таң «Ассалаумағалейкум» деген сәлемдесумен басталады – бұл сөз бір мезгілде «саған бейбітшілік» дегенді білдіреді. Қазақтар: «Таңсәрі берекелі» дейді. Балаңды сәлемдеуің – күн сайынғы кішкене «саған бейбітшілік».

Егер бірден шықпаса

  • Бала таңертең қырсығып тұрса – рәсімді жой деме, тек оны тыныштап, қысқартып жаса.
  • Ерте кетіп қалсаң – ол ұйықтаса да кір: маңдайына бір сүйіс жеткілікті.
  • Бала итерсе – ренжіме, «Жарайды, мен осындамын» де де жай жанында үнсіз тұр.

Не істемеген дұрыс

  • Таңды тапсырмадан бастама – «тұр, жылдам жуын, кешіктік». Бұл байланыс сәтін бұзады.
  • Рәсімді күн сайын өзгертпе – дәл қайталанғандығы қауіпсіздікті туғызады.
  • Телефон қолыңда жүгіре-жүгіре жасама – онда мәні қалмайды.